“BBC: Êrişên Îranê ziyan gihandiye 20 baregehên Amerîkayê li herêmê.”

Li gorî rapora Ajansa Navneteweyî ya Ehl-ul-Beytê (S.X)–ABNA– BBC: Êrişên Îranê Ziyan Gihandine 20 Baregehên Amerîkayê Li Herêmê û Mîlyonan Dolar Zirar Gihandiye Amûrên Pêşketî

Newsgazî: Li gorî beşa rastiyê-sipartinê ya BBC (BBC Verify), Îranê ji destpêka şerê heyî ve, ziyanek mezin gihandiye sazgehên leşkerî yên Amerîkayê li herêmê, ku ev mijar nîşan dide ku rêzeçalakiyên Îranê berfirehtir bûne ji ya ku berê hatibû ragihandin.

Rêzeçalakiyên Îranê û Zirara Gihayî:

• Hejmar û Cih: BBC Verify, bi saya wêneyên peykê, destnîşan dike ku Îranê ji dawiya Sibatê ve, ziyan gihandiye 20 sazgehên leşkerî yên Amerîkayê li heşt welatên herêmê.
• Amûrên Pêşketî: Zirarên giran gihîştine sîstemên berevaniya asmanî yên pêşketî, balafirên sotemeniyê, û radarên Amerîkayê, ku ev yek bi mîlyonan dolar zirar dixe. Tevî vê yekê, ev ziraran bi fermî nehatine qebûlkirin.
• Sedema Êrişan: Li gorî BBC, Tehranê ev êriş wek bersiv dan êrişên Amerîka û Îsraîlê yên li dijî Îranê û Libnanê di sê mehên dawî de pêk anîne.

Analîzên Berfirehtir:

• Berevajiya Îdîayên Qesra Spî: Dema ku Qesra Spî îdîa dike ku hêza leşkerî ya Îranê hema hema hilweşiyaye, lê analîstan dibêjin ku zirara gihayî nîşan dide ku êrişên Îranê rastgirtîtir û berfirehtir bûne ji ya ku rayedarên Amerîkî qebûl dikin.
• Hewldana Amerîka ji bo Sînordarkirina Wêneyên Peykê: Amerîka hewl dide ku analîzên peykê yên li ser pevçûnê sînordar bike. Ji ber vê yekê, ji şîrketa Planet Labs daxwaz kiriye ku sînorên “bêdawî” li ser weşandina wêneyên nû yên Îranê û beşek mezin a herêmê de deyne. Şîrketê jî ev yek bi armanca misogerkirina ku wêneyên wê “ji aliyê aktorên dijmin ve ji bo armanckirina hêz û sivîlan…” neyên bikaranîn, rave kir.
• Zirara Berfireh li Welatên Erebî: BBC Verifî bi karanîna wêneyên peykê yên ji pêşkêşkerên navneteweyî yên din, zirarên li sazgehên li Erebistana Siûdî, Emîrtiyên Yekgirtî, Qeter, Kuweyt, Iraq, Urdun, Behraîn û Omanê şopandiye.

Amûrên Leşkerî yên Hatine Tespîtkirin ku Zirar Gihîştine Wan:

• Sîstemên Berevaniya Asmanî: Sê sîstemên pêşketî yên berevaniya mûşekî ya dijî-balestîkî li baregehên hewayî yên El-Ruways û El-Sedr li Emîrtiyên Yekgirtî, û herwiha li baregeha hewayî ya Mihemed El-Sultî li Urdunê. Ev sîstem, ku her yek bi qasî milyar dolarî ye, beşek bingehîn a torên berevaniyê ne û nehatina wan bi hêsanî nayê temînat kirin.
• Balafirên Sotemeniyê û Sîxuriyê: Zirarên giran gihîştine balafirên sotemeniyê û sîxuriyê yên Amerîkayê li baregeha hewayî ya Malîk Silton li Erebistana Siûdî. Di dîmenên hatine analîzkirin de, balafirên zirardî û cihên teqînê bi zelalî xuya dikin. Yek ji balafirên zirardî, balafira sîxuriyê E-3 Sentry ye ku lêçûna şûngirtina wê dikare bigihîje 700 milyon dolarî.
• Basyarên Kuweytê: Baregeha hewayî ya Elî El-Salim û Kamp El-Arîcan li Kuweytê jî hatine armanckirin, ku hilweşandin û zirara li depoyên sotemeniyê, hangarên balafiran û cihên akincîbûna leşkeran hatine tespîtkirin.
• Amûrên Ragihandinê: Zirara berfireh gihîştiye alavên ragihandina peykê li Kamp El-Arîcan.
• Hejmara Balafirên Zirardî: Hat ragihandin ku ji Sibatê ve, herî kêm 42 balafir, di nav de şerkerên F-15 û F-35, 24 droneyên pêşketî MQ-9 Reaper û balafireke êrişker A-10, hatine tunekirin an jî zirardî bûne.

Lêçûna Pevçûnê:

• Xerçê Operasyona “Xezeba Pîroz”: Pentagonê di meha Gulanê de, lêçûna giştî ya operasyona “Xezeba Pîroz” 29 milyar dolar ragihand. BBC dibêje ku ev hejmar, muhtemelen beşek mezin jê ji bo tamîrkirin an şûngirtina alavên hatine tunekirin hatiye xerckirin, û hin kesan jî diyar kirine ku ev hejmar ji rastiyê kêmtir e.
• Teqawîda Îranê: Li gorî analîzan, Îranê di êrişên xwe de ji droneyên erzan û bi hêsanî şûngirtî bikar aniye, li gorî alavên giranbuha yên artêşa Amerîkayê yên ku zirardî bûne an jî hatine tunekirin.

Guhertina Taktîkên Îranê û Xetereyên Pêşerojê:

• Ji Êrişên Berfireh Berbi Êrişên Rastgirtî: Pisporan diyar kirin ku taktikên Îranê di şer de guherîne, ji êrişên berfireh ên mûşekî ber bi êrişên rastgirtîtir û armancdartir ve çûne.
• Gafên Artêşa Amerîkayê: Hinek analîstan dibêjin ku artêşa Amerîkayê di destpêka şer de “xemsarî û xweşbîniya zêde” nîşan daye û di veguhestina balafiran ji derveyî menzîla drone û mûşekên Îranê de, di heman demê de bi guherîna taktikên Tehranê re, lawazî nîşan daye.
• Xeterên Berdewam: Dr. Kelly Grieco, analîstek li Navenda Stimson li Amerîka, hişyarî da ku eger agirbesta şikestî di navbera Amerîka û Îranê de biqede û pevçûn ji nû ve dest pê bike, zirara heyî li baregehên Amerîkî nîşan dide ku sazgehên leşkerî li seranserî Kendava Farisî dê hîn jî bibin hedef.
• Kêmbûna Amûrên Berevaniyê: Ev pevçûnê, stokên berevaniya asmanî ya Amerîka û hevbeşên wan bi awayekî berbiçav kêm kiriye, û rêyeke bilez ji bo temînatkirina van alavên nîne. Ango, eger êrişên Îranê ji nû ve dest pê bikin, hejmara hêzên berevan wê ji destpêka şer kêmtir be.
• ……………….
• Dawiya peyam/